Leegstand in Eindhoven

Transformatie in de spotlights, problemen daarbuiten

Eindhoven weet hoe het grootschalige herontwikkeling moet aanpakken. De Philips-erfenis op Strijp-S en Strijp-T is succesvol omgebouwd tot bruisende woon- en werkhubs, en rondom het station verrijzen indrukwekkende woontorens.

Maar buiten die spotlights speelt een ander verhaal. In de aanloopstraten naar het centrum en in de stadsdelen zoals Woensel, Gestel en Tongelre staan winkels en bedrijfspanden gesloten. Sommige blijven maanden, of zelfs jarenlang, leegstaan. Dit remt de doorstroom die de stad zo hard nodig heeft. En de nieuwbouwproductie valt tegen: in 2025 werden er door ernstige netcongestie op het stroomnet flink minder woningen opgeleverd dan de beoogde 3.000 per jaar. Dat maakt elk onbenut pand in de bestaande voorraad extra kostbaar.

De impact van leegstand

De gevolgen raken twee dingen die Eindhoven kenmerken. Als creatieve makers, studenten en ondernemers geen ruimte meer vinden terwijl elders panden leegstaan, staat de identiteit van een stad die op design en technologie drijft onder druk. Tegelijk stokt de doorstroming: studenten, zorgmedewerkers, leraren en starters zoeken betaalbare woonruimte, terwijl in onbenutte gebouwen juist de kansen liggen om die te bieden.

Het politieke debat

Die situatie leidde begin 2026 tot een felle raadsdiscussie. Een brede coalitie van GroenLinks, PvdA, SP, Volt en het Ouderen Appèl diende een motie in voor de introductie van een lokale leegstandsheffing. Zij wezen op de cijfers: circa 3% van de Eindhovense woningvoorraad staat administratief leeg, wat neerkomt op meer dan 2.000 eenheden. D66 nuanceerde direct: na aftrek van administratieve frictie gaat het in werkelijkheid om circa 400 woningen die écht hardnekkig leegstaan. De VVD waarschuwde voor onbedoelde slachtoffers: de ASML-medewerker die twee jaar naar het buitenland wordt uitgezonden en zijn woning niet direct wil verhuren.

Woonwethouder Verhees omarmde de motie, maar dan wel met een pragmatische slag om de arm. Het college voert momenteel een onderzoek uit naar de exacte aard van de leegstand en de juridische effectiviteit van een verordening. Voor de zomer van 2026 volgt een raadsvoorstel.

Het leegstandsdebat in Eindhoven richt zich vrijwel uitsluitend op woningen. Kantoren, winkels en bedrijfspanden zijn samen goed voor ongeveer 41% van het vastgoed, en juist daar zijn de cijfers zorgwekkend: naar schatting staat 8% van de winkels en 11% van de kantoren onbenut. Toch blijft die categorie in beleid en handhaving grotendeels buiten beeld.

Vooruitblik

Eindhoven bevindt zich op een kruispunt. Steden als Utrecht laten al jaren zien hoe je met datagedreven handhaving administratieve leegstand scheidt van problematische leegstand. Eindhoven is dat wiel nu opnieuw aan het uitvinden. Het risico is reëel dat het aankomende raadsvoorstel door de politieke verdeeldheid zo vol uitzonderingen komt te staan dat de uiteindelijke verordening haar tanden verliest. De stad groeit door richting 2050, de woningdruk neemt toe en de netcongestie remt de nieuwbouw: de bestaande voorraad beter benutten is geen bijzaak maar noodzaak.

Meld leegstand in Eindhoven

De gemeente heeft aandacht voor leegstand, maar mist onderzoekscapaciteit en het perspectief van de straat. Ken jij een leegstaand kantoor- of bedrijfspand dat al lange tijd leegstaat? Meld het dan!

Wij bundelen de meldingen, doen onafhankelijk onderzoek en zorgen voor een publieke informatielaag. Samen trekken we aan de bel en vergroten we de roep om daadwerkelijke oplossingen.

VacantMap is een onafhankelijk publiek informatie- en meldpunt dat leegstand in Eindhoven in kaart brengt en actieve burgerparticipatie in de stad stimuleert.