Leegstand in Noardeast-Fryslân

Het Huidige Beleid

De gemeente vroeg 2,1 miljoen euro subsidie aan uit de landelijke Impulsaanpak Winkelgebieden om leegstand en verloedering in de binnenstad van Dokkum tegen te gaan. Het geld was bedoeld om het kernwinkelgebied compacter te maken, aanlooproutes aantrekkelijker te maken via historische beleving, ontmoetingsplekken in de binnenstad te creëren en winkels buiten het kernwinkelgebied om te zetten naar woningen. De uitgangssituatie: Dokkum heeft een historische binnenstad met 139 winkels, waarvan elf panden leegstonden — samen 2.763 m² — naast verouderde bebouwing en een versnipperd winkelaanbod.

Opvallend is dat ondernemers, pandeigenaren en bewoners in Dokkum zelf het initiatief namen zonder te wachten tot de gemeente met een plan kwam. Ondernemers kunnen subsidie krijgen om hun gevel in de historische stijl te restaureren, en er wordt gewerkt aan vergroening van de binnenstad met gevelbeplanting.

Als de stad zichzelf organiseert

Dokkum wordt in Friesland genoemd als voorbeeld van hoe leegstand voorkomen kan worden, en de reden daarvoor is bestuurlijk interessant. In de meeste gemeenten is de gemeente de initiatiefnemer en zijn ondernemers en eigenaren de partijen die overtuigd moeten worden. In Dokkum liep het andersom. Dat maakt een verschil dat lastig in beleid te vangen is: een gevelsubsidie werkt alleen als eigenaren hem willen gebruiken, en een compacter kernwinkelgebied werkt alleen als ondernemers bereid zijn te verhuizen. Waar die bereidheid van onderaf komt, verloopt de uitvoering aanmerkelijk soepeler.

Gemeentebreed had op 1 januari 2025 2,8% van de verblijfsobjecten geen geregistreerde gebruiker — 640 objecten, waarvan 38% een jaar eerder ook al leegstond. Het aantal huishoudens groeit tot 2050 naar verwachting met 1.460 (7,2%). Buiten Dokkum is dit een uitgestrekt agrarisch gebied met kleine terpdorpen, waar het voorzieningenniveau onder druk staat.

Vooruitblik

Noardeast-Fryslân laat zien dat de aanpak van leegstand niet uitsluitend van bovenaf hoeft te komen. De combinatie van een gemeentelijke rijksaanvraag en een lokaal georganiseerde gevel- en vergroeningsaanpak is krachtiger dan elk van beide afzonderlijk. De opgave die blijft, is die van de kleine kernen rond Dokkum: daar gaat het om enkele panden per dorp, valt leegstand statistisch nauwelijks op, en is er geen ondernemersvereniging die het oppakt. Juist daar zijn waarnemingen van inwoners de meest betrouwbare bron over wat er werkelijk leegstaat.

Meld leegstand in Noardeast-Fryslân

Loop je al maanden langs een leegstaand winkel- of agrarisch bedrijfspand waar niks mee gebeurt? Staat er een woning bij jou in de buurt al een eeuwigheid leeg? Door leegstand hier te melden, krijgen we een beter beeld van de leegstand in de hele gemeente en kunnen we sneller nieuwe invullingen vinden.

Over deze pagina

VacantMap fungeert als een onafhankelijk publiek informatie- en meldpunt om leegstand in gemeente Noardeast-Fryslân in kaart te brengen, verloedering tegen te gaan en actieve burgerparticipatie te stimuleren.