Schiedam hoort bij de kleine groep Nederlandse gemeenten met een meldplicht voor leegstand, en laat zien dat het effect heeft. De leegstand in de binnenstad daalde van bijna 25% in 2017 naar 13,5% in 2026. Relatief gezien nog altijd hoog, maar de daling is inmiddels ingezet.
Van toepassing op kantoorgebouwen, bedrijfsruimtes en winkelruimtes in het centrum en andere aangewezen gebieden. Gericht op leefbaarheid en aantrekkelijkheid van de binnenstad.
Schiedam heeft een meldplicht met boete: eigenaren moeten leegstand binnen zes maanden bij de gemeente melden, en wie dat niet doet riskeert een boete. Vooral voor panden buiten de kernwinkelstraten zet de gemeente in op transformatie naar wonen. Via de Stimuleringsregeling Binnenstedelijke Transformatie kunnen eigenaren die winkels in de aanloopstraten willen omzetten naar wonen tot €5.000 subsidie krijgen voor planontwikkeling, aangevuld met een stimuleringslening via het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting (SVn) van maximaal €17.500. Daarnaast kunnen ondernemers met een ambacht of een bijzonder aanbod ondersteuning krijgen bij het starten van hun zaak.
De medewerkers van de handhavingsafdeling van de gemeente Schiedam leggen jaarlijks zo'n 2.000 adresbezoeken af. Dit is een relatief grote inzet op handhaving die wordt gecombineerd met het aanspreken van verhuurders van leegstaande panden. Uit de evaluaties blijkt dat in bepaalde straten in Schiedam de leefbaarheid wel merkbaar is verbeterd.
Schiedam is een oude industrie- en jeneverstad, en dat verbreedt de leegstandsopgave. In de binnenstad staan monumentale branderijen en pakhuizen; distilleerderij Nolet stookt er al sinds 1691, als een van de laatste van ooit honderden. Op oude binnenstedelijke bedrijventerreinen als Nieuw-Mathenesse, met de Glasfabriek en het Distillers District, maken verouderde panden plaats voor gemengd wonen en werken.
Schiedam is het bewijs dat een meldplicht geen papieren tijger hoeft te zijn, mits die gecombineerd worden met stimulerende instrumenten. De combinatie van verplichte registratie en subsidies voor transformatie is een belangrijke verklaring voor de langjarige daling van leegstand in het centrum.
Op de kaart van VacantMap staan meldingen van leegstand, aangevuld met redactioneel onderzoek.
Leegstand in andere steden
