Leegstand in Gooi en Vechtstreek

Verklaringen voor hoge leegstand

De regionale woningmarkt staat allesbehalve stil: de gemiddelde verkoopprijs steeg de afgelopen jaren naar boven de 6 ton, en de regio zelf becijfert een woningbehoefte van ruim 11.000 nieuwe woningen tot 2045. Dat maakt aanhoudende leegstand in een regio met deze prijsdruk opmerkelijk — het wijst eerder op vastgoed dat om een andere reden dan gebrek aan vraag buiten de markt blijft (zoals strategische keuze of erfeniskwesties) dan op economische neergang. Wat de exacte redenen zijn voor leegstand (of het ontbreken van een gebruiker), is meestal niet duidelijk. De gemeenten hebben er in veel gevallen geen capaciteit voor en het CBS kijkt alleen maar naar de administratieve toestand.

Juist daarom is het perspectief van inwoners zo belangrijk. Zij zien vaak als eerste dat een pand in ongebruik is geraakt of wanneer een situatie uit de hand dreigt te lopen. Het melden van leegstand, zodat er meer inzicht ontstaat in de werkelijke omvang van de uitdaging, is daarin essentieel. Op die manier ontstaat er draagvlak voor oplossingen en kunnen sneller nieuwe invullingen gevonden worden.

Als we specifiek naar winkels kijken, zien we dat er een aanzienlijke opgave is. In het centrum van Hilversum staat 11,2% van de verkooppunten leeg en circa 17% van het winkelvloeroppervlak. In Huizen gaat het om circa 10% van de verkooppunten (Locatus, 2024). Het is dan ook logisch dat gemeenten inzetten op het inkrimpen van het aanbod (door transformatie) en het concentreren van verkooppunten in het kernwinkelgebied.

Vooruitblik

Gooi en Vechtstreek laat, net als Noord-Holland als geheel, zien dat een hoog leegstandscijfer niet aan een krimpend of arm gebied hoeft te zijn gekoppeld. Bredere cijfers over de Metropoolregio Amsterdam laten daarbij zien dat kantorenleegstand er regiobreed juist oploopt — begin 2025 stond bijna 13% van de kantorenvoorraad in de MRA leeg, het hoogste niveau sinds 2018 — een signaal dat verdringing door woningbouw niet vanzelf tot minder leegstand leidt.